توسط : مثبت نیوز – پروژههای «الف ویژه» تاریخی همواره نقطه عطف کارنامه تلویزیون در ایران بودهاند، اما نام «سلمان فارسی» در این میان وزن و جایگاه کاملاً متفاوتی دارد. داوود میرباقری، خالق آثار ماندگاری چون «مختارنامه» و «امام علی(ع)»، پس از سالها درخشش در عرصه سریالسازی، حالا دست روی بزرگترین، پیچیدهترین و شاید شخصیترین دغدغه هنری تمام عمرش گذاشته است؛ روایتی عظیم از زندگی صحابی برجسته و ایرانی پیامبر اسلام(ص) که ایده ساخت آن بیش از دو دهه در ذهن این کارگردان میجوشید. سریال «سلمان فارسی» نهفقط یک روایت خطی مذهبی، بلکه یک سفر حماسی و چندفرهنگی است که مخاطب را از دل آتشکدههای ایران ساسانی به کلیساها و قلمرو امپراتوری بیزانس و در نهایت به حجاز در صدر اسلام میبرد. وسعت لوکیشنها، تنوع بینظیر طراحیهای صحنه و لباس و تعدد بیسابقه بازیگران داخلی و خارجی، این اثر را به یکی از پرچالشترین پروژههای تاریخ نمایش ایران تبدیل کرده است.
س از سالها تحقیق، نگارش و پیشتولید نفسگیر، بالاخره در زمستان سال ۱۳۹۸، کلاکت آغاز فیلمبرداری ابرپروژه «سلمان فارسی» زده شد. داوود میرباقری و گروه عریض و طویلش، نقطهای سخت، بکر و تصویری را برای شروع این حماسه تاریخی انتخاب کردند؛ کویر شهداد کرمان. کلوتهای اسرارآمیز و وسعت کویر شهداد، بهترین بستر برای بازآفرینی فضای کاروانهای تجاری و گذرگاههای کهن دوران باستان بود. برخلاف روال معمول که قصهها بر اساس سیر زمانی ضبط میشوند، میرباقری تصمیم گرفت ساخت سریال را از فصل بیزانس و سکانسهای مربوط به حرکت کاروانها آغاز کند.
آغاز کار در شهداد، یک آزمون بزرگ برای توان اجرایی پشتیبانی تیم تولید بود. صدها نفر از عوامل فنی، بازیگران اصلی و هنروران با پوششها و ادوات بازسازیشده از عصر بیزانس و ایران باستان، در دل شرایط آبوهوایی سخت و متغیر کویر مستقر شدند. حضور کاروانهای شتر، تجهیزات سنگین فیلمبرداری، طراحی دقیق لباسها و چهرهپردازیهای سنگین در همان روزهای نخست نشان داد سینمای ایران با چه مقیاس بیسابقهای وارد میدان شده است. ضبط سکانسهای مربوط به حرکت کاروان روزبه (سلمان) و مواجهه او با حوادث مسیر، در این لوکیشن با وسواس ساختاری و دقت کارگردانی میرباقری پیش رفت.
فاز اول در شهداد کرمان نهتنها موتور محرک این پروژه عظیم را روشن کرد، بلکه استانداردهای تولید را برای ادامه مسیر مشخص ساخت. پس از اتمام موفقیتآمیز ضبط در کویر شهداد، تیم تولید راهی لوکیشن بعدی یعنی جزیره قشم شد تا سکانسهای دریانوردی، کشتیسازی و سواحل بیزانس را کلید بزند.
هرچند تنها چند ماه پس از این شروع طوفانی، شیوع همهگیری کرونا در اواخر سال ۱۳۹۸ کل پروژههای تصویری کشور را به شوک فروبرد و حتی سفر برنامهریزیشده تیم به ترکیه و ارمنستان را لغو کرد، اما شالوده محکمی که در کویر شهداد و جزیره قشم بنا نهاده شده بود، اجازه نداد قطار تولید «سلمان فارسی» متوقف شود و فاز اول با موفقیت به ریلهای بعدی پیوند خورد.
داوود میرباقری بیش از ۲۰ سال ایده ساخت زندگی سلمان فارسی را در ذهن پرورش داد تا در نهایت، زمستان ۱۳۹۸ این آرزوی دیرینه به مرحله تولید رسید. طی این سالها، این ابرپروژه مسیر پرپیچوخمی را پشت سر گذاشته است:
کلیدخوردن در دل کویر و سیلی کرونا در سال ۱۳۹۸: پروژه در آذر و دی ۱۳۹۸ از کویر شهداد کرمان و سواحل قشم آغاز شد، اما تنها چند ماه بعد با همهگیری کرونا در اواخر سال ۹۸ روبهرو گردید. این بحران جهانی نهتنها پروسه فیلمبرداری را با وقفههای چندباره مواجه کرد، بلکه سفرهای خارجی برنامهریزیشده به کشورهایی مانند ترکیه و ارمنستان را کاملاً لغو کرد.
تبدیل تهدید به فرصت؛ بومیسازی دکورهای عظیم سالهای ۱۳۹۹ تا ۱۴۰۱: لغو سفرهای خارجی، گروه را به سمت خلق لوکیشنها در داخل کشور سوق داد. میرباقری و تیم ساخت دکور با بازسازی پیچیده و عظیم ساختارهای بیزانسی و ساسانی در شهرک سینمایی غزالی و شاهرود، یکی از بزرگترین شهرکسازیهای تاریخ سینما و تلویزیون ایران را رقم زدند. پیشبرد فاز بیزانس، ساخت کشتیهای عظیم تاریخی و بازآفرینی فضای دریانوردی کهن، در همین سالها با موفقیت انجام شد.
گذر از فقدانها و چالشهای جنگ (۱۴۰۲ تاکنون): در طول این مسیر طولانی، پروژه با سختیهای پیشبینینشدهای نیز دستوپنجه نرم کرد؛ از درگذشت برخی از ستارگان و صداپیشگان ماندگار (مانند زندهیاد چنگیز جلیلوند) و تغییر در ترکیب برخی بازیگران تا التهابات و جنگهای اخیر که بر روند فیلمبرداری در برخی لوکیشنهای آزاد تأثیر گذاشت و زمانبندیها را دچار تغییر کرد.
امروز، پس از حدود هفت سال تلاش شبانهروزی، قطار این مجموعه فاخر با عبور از فصل بیزانس، به فاز حساس «ایران باستان» رسیده است. «سلمان فارسی» نهتنها آزمون تابآوری یک تیم هنری در برابر سختترین شرایط تولید بود، بلکه تجلی گامبهگام اراده کارگردانی است که تمام اعتبار، تجربه و عمر حرفهای خود را پای پرده سپید این حماسه تاریخی گذاشته است تا تصویری ماندگار از هویت و فرهنگ ایرانی – اسلامی به یادگار بگذارد.
