توسط : مثبت نیوز – بررسی دادههای پایگاه اطلاعات رفاه ایرانیان، نشان میدهد میانگین کشوری حضور دانشجویان دهکهای یک تا سه درآمدی در دانشگاههای دولتی 5.6 درصد است. بااینحال، توزیع این شاخص در استانهای مختلف با تفاوتهای معناداری همراه بوده و شکاف قابلتوجهی میان استانهای برخوردار و کمتربرخوردار مشاهده میشود.
در صدر جدول، استان سیستانوبلوچستان با ثبت 11.8 درصد قرار دارد که بیش از دوبرابر میانگین کشوری است. پس از آن، استانهای کهگیلویهوبویراحمد با ۱۰ درصد و لرستان با 9.9 درصد در رتبههای دوم و سوم جای گرفتهاند. همچنین استانهای اردبیل (9 درصد)، گلستان (8.3 درصد) و کردستان (7.8 درصد) نیز سهمی بالاتر از میانگین کشور دارند. حضور پررنگ دانشجویان دهکهای پایین در این استانها میتواند بازتابی از ساختار اقتصادی منطقه و سطح درآمد خانوارها باشد.
استانهایی مانند خراسان شمالی با 7.5 درصد، چهارمحالوبختیاری با 7.4 درصد، هرمزگان با 7.1 درصد، آذربایجان غربی با 6.9 درصد، خراسان جنوبی با 6.9 درصد، کرمانشاه (6.5 درصد) و کرمان (6.2 درصد) نیز بالاتر از میانگین کشوری قرار دارند. در ادامه، استانهایی نظیر خراسان رضوی با 5.9 درصد، خوزستان با 5.6 درصد، آذربایجان شرقی با 5.5 درصد، همدان با 5.3 درصد و ایلام با 5.1 درصد در بازه نزدیک به میانگین کشور قرار میگیرند. در انتهای جدول، استان اصفهان با 2.9 درصد کمترین میزان را به خود اختصاص داده است. پس از آن، استانهای بوشهر (۲.۴ درصد) و تهران (2.4 درصد) در میان کمترینها قرار دارند. همچنین استانهایی مانند مرکزی با 3.4 درصد، سمنان با 3.5 درصد، قزوین با 3.6 درصد، گیلان با 3.8 درصد، زنجان با 3.8 درصد، یزد با 3.9 درصد و قم با 3.9 درصد نیز سهمی کمتر از میانگین کشوری دارند. مقایسه بیشترین و کمترین استان نشان میدهد فاصلهای نزدیک به ۹.۴ درصد میان سیستانوبلوچستان و بوشهر وجود دارد.
نمودار شکل فراوانی دانشجویان دانشگاههای دولتی کشور براساس دهکبندی درآمدی خانوار به تفکیک استان نشان میدهد سهم دهکهای پردرآمد (۸ تا ۱۰) از دانشجویان دانشگاههای دولتی نزدیک به 58.8 درصد است. درحالیکه سهم سه دهک پایین تنها 5.6 درصد است. این بدان معناست که ممکن است ماهیت عمومی دانشگاه و نقش آن بهعنوان ابزار تحرک اجتماعی در معرض تهدید قرار گیرد. در ایران امکانات آموزشی در چند کلانشهر بهویژه در استانهای تهران، اصفهان، خراسان رضوی و آذربایجان شرقی که میزبان حدود ۴۰ درصد از کل دانشجویان هستند، متمرکز شده است. ازسویدیگر استانهایی مانند سیستانوبلوچستان، کهگیلویهوبویراحمد و لرستان باوجوداینکه بالاترین درصد دانشجویان از دهکهای پایین درآمدی را در خود جای دادهاند بین ۱۰ تا ۱۲ درصد، از نظر تعداد کل دانشگاه و دانشجو در ردههای آخر کشور قرار دارند.
